Zorgmodule Diabetische Voet

Er is een speciale module ontwikkeld m.b.t. de ketenzorg rondom de diabetische voet en preventie van voetulcera.

Klik hieronder om de volledige Zorgmodule Preventie Diabetische Voetulcera in te zien en/of te downloaden. Verder vindt u op deze pagina de belangrijkste punten uit de Zorgmodule.

Zorgmodule Preventie Diabetische Voetulcera

Voorwoord

De Zorgmodule Preventie Diabetische Voetulcera sluit aan bij de moderne visie op de inrichting van preventie en zorg bij chronische ziekten. Een integrale benadering wordt nagestreefd in de vorm van ketenzorg met een programmatische aanpak door multidisciplinair samenwerkende zorgverleners. Met deze zorgmodule wordt aangesloten bij de Zorgstandaard Diabetes mellitus type 2 (NDF, 2007)⁸. In de Zorgstandaard Diabetes wordt de multisiciplinaire organisatie van de zorg met betrekking tot mensen met diabetes mellitus beschreven. Tevens worden de bijbehorende kwaliteitsindicatoren als instrument voor de bewaking en bevordering van de kwaliteit van de betreffende zorgverlening verwoord.

Aanleiding voor het ontstaan van deze zorgmodule is het standpunt van het College van Zorgverzekeringen (CVZ) (publicatienummer 284, 2010)² welke op basis van kostenbesparende en gezondheidsverhogende bewezen feiten adviseert om, naast de screening, tevens het gericht voetonderzoek evenals de behandeling van risicofactoren van de diabetische voet vanuit de basisverzekering te bekostigen. Gebleken is echter, dat marktpartijen waaronder zorgverleners, zorggroepen en zorgverzekeraars niet duidelijk weten wanneer men welke voetbehandeling door welke zorgverlener moet laten doen en daarmee dient in te kopen.

Samenvatting

Hoofdstuk 1: Inleiding

Diabetes mellitus is een stoornis waarbij het glucosegehalte (=suiker) te hoog is. Er worden verschillende typen diabetes mellitus (DM) onderscheiden. De twee belangrijkste typen DM zijn type 1 en 2^1-3-6-9.

Mensen met DM type 2 ontwikkelen vaker voetproblemen dan mensen met DM type 1. Echter, een diabetische voet kan zich bij elke persoon met DM ontwikkelen. Aangezien deze zorgmodule vooral gericht is op voetzorg in de eerste lijn met overwegend mensen met DM type 2, zal de nadruk liggen op personenen met DM type 2.

Hoofdstuk 2: Diabetische voet problematiek

Definitie 'diabetische voet'

Een verscheidenheid van voetafwijkingen, die ontstaan ten gevolge van neuropahtie, macroangiopathie, 'limited joint mobility' en gevolgen van metabole stoornissen, die meestal in combinatie voorkomen bij patiënten met diabetes mellitus¹.

Definitie 'ulcus aan de voet'

Een bij een diabetespatiënt ontstaan huiddefect (incl. huidnecrose en gangreen) onder de enkel, ongeacht de bestaansduur van de wond¹.

De vijf hoekstenen in de preventie van een voetulcus zijn:

1. Jaarlijks onderzoek en herkenning van de voet met een verhoogd risico
2. Gericht (voet)onderzoek bij patiënten met een verhoogd risico
3. Schoeisel en andere hulpmiddelen bij abnormale belasting vna de voet
4. Follow-up en educatie afhankelijk van het risicoprofiel
5. Regelmatige voetzorg bij verhoogd risico

Bij alle diabetespatiënten moeten minstens eenmaal per jaar de voeten onderzocht worden, door een daartoe geschoolde zorgverlener. Voor de follow-up wordt geadviseerd van de controlefrequenties van de Richtlijn Diabetische Voet (2006)¹ gebruik te maken volgens de gemodificeerde Simm's classificatie (zie paragraaf 0). Dit is een risicostratificatie en geen diagnostische classificatie. Het bepalen van de Simm's classificatie is dan ook uit te voeren door elke (voet)professional die competent en bekwaam is in het uitvoeren van onderzoek naar risicofactoren voor de diabetische voet².

Hoofdstuk 3: Zorgprofielen

In de figuur is weergegeven welke zorgprofielen bij welke Simm's classificatie horen. Voor Simm's 0 en in geval van een actieve ulcus is er geen zorgprofiel samengesteld. Immers, deze zorgmodule gaat over preventie van diabetische voetulcera bij een bestaande diabetische voet.

Hoofdstuk 4: Betrokken zorgverleners eerste lijn

De betrokken zorgverleners in de eerste lijn, als eht gaat om de directe voetzorg van mensen met diabetes, zijn:

•  Huisarts/Praktijkondersteuner/Diabetes verpleegkundige werkzaam in de eerste lijn
• Medisch pedicure
• Pedicure met diabetes certificaat
• Podotherapeut
• Diabetes podotherapeut

Hoofdstuk 5: Onderzoek en behandeling

Er zijn verschillende onderzoeksmomenten relevant bij het beoordelen van het risico op een ulcus, de gewenste voetzorg en het bepalen van een adequaat behandelplan voor mensen met een diabetische voet:

• Jaarlijkse voetcontrole, inclusief vaststellen van de Simm's classificatie, door huisarts/poh
• Onderzoek door de gespecialiseerde pedicure
• Podotherapeutisch gericht (voet)onderzoek
• Instrumentele behandeling
• Educatie
• Podotherapeutische therapieen
• Podotherapeutische controle

Hoofdstuk 6: Kwaliteitsindicatoren

Een kwaliteitsindicator is een meetbaar aspect van de zorg dat een aanwijzing geeft over de kwaliteit van zorg.

1. Percentage risicoclassificatie
2. Percentage amputaties na ulcera
3. Geprotocolleerde zorg in zorggroep

Bovenstaande is in een compact stroomdiagram (zie hieronder) samengevat

<< Terug